Uşaqlar üçün təhlükəsizlik texnologiyadan uzaq tutmaqla yaranmır. Əksinə, nəzarətsiz uzaq tutmaq daha böyük risk yaradır. Təhlükəsizlik düzgün qayda ilə, açıq çərçivə ilə və ardıcıl münasibətlə formalaşır. Sİ mövzusunda da eyni prinsip keçərlidir. Uşaq üçün təhlükə alətin özündə deyil. Təhlükə alətlə tək qalmaqda və alətin avtoritetə çevrilməsindədir.
Birinci və əsas qayda budur: Sİ heç vaxt “son söz” olmamalıdır. Uşaq başa düşməlidir ki, Sİ verdiyi cavab yoxlanmalıdır. Müqayisə edilməlidir. Mübahisə edilə bilər. Əgər uşaq cavabı dəyişməz həqiqət kimi qəbul edirsə, artıq təhlükə başlayıb. Buna görə valideyn və müəllim daim bir sualı verməlidir: “Səncə bu cavab niyə belədir?”
İkinci qayda şəxsi təhlükəsizliklə bağlıdır. Uşaq bilməlidir ki, şəxsi məlumat paylaşmaq olmaz. Ad, ünvan, məktəb, ailə ilə bağlı detallı məlumatlar, şəkillər və gündəlik vərdişlər Sİ ilə bölüşülməməlidir. Bu texniki izah tələb etmir. Sadə dildə demək kifayətdir: bu məlumat sənin deyil, sənin təhlükəsizliyindir.
Üçüncü qayda məqsədlə bağlıdır. Sİ tapşırığı yerinə yetirmək üçün yox, tapşırığı anlamaq üçün istifadə olunmalıdır. Əgər uşaq “mən yazmayım, o yazsın” nöqtəsinə gəlibsə, bu artıq təhlükəli asılılıqdır. Bu qayda qadağa kimi yox, prinsip kimi izah edilməlidir. Sİ köməkçidir, əvəzedici deyil.
Dördüncü qayda zamanla bağlıdır. Sİ istifadəsi limitsiz olmamalıdır. Xüsusilə kiçik yaşlarda. Uzun müddət fasiləsiz istifadə diqqəti zəiflədir və düşünmə yorğunluğu yaradır. Burada məsələ dəqiqə saymaq deyil. Məsələ balansdır. Uşaq oxuyurmu, yazırmı, düşünürmü, yoxsa sadəcə cavab alırmı? Bu sual cavabdan daha önəmlidir.
Beşinci qayda emosional məsafə ilə bağlıdır. Uşaq Sİ ilə emosional bağ qurmamalıdır. Onu dost, sirdaş, qərar verən kimi görməməlidir. Bu çox incə, amma çox vacib məsələdir. Uşaq bilməlidir ki, qarşısında hiss edən bir varlıq yoxdur. Bu anlayış qorxu yaratmamalıdır. Sadəcə reallıqdır.
Altıncı qayda böyüklərlə açıq dialoqdur. Uşaq istifadə etdiyini gizlətməməlidir. Gizlədilən hər texnologiya təhlükəlidir. Əgər uşaq valideynə və ya müəllimə rahatlıqla “buradan istifadə etdim” deyə bilirsə, risk azalır. Əgər qorxursa, risk artır.
Yeddinci qayda nümunə ilə bağlıdır. Valideyn özü Sİdən istifadə edərkən düşünmədən kopyalayırsa, uşaqdan fərqli davranış gözləmək mümkün deyil. Uşaq deyilənə yox, görülənə baxır.
Bu qaydalar qorxu yaratmaq üçün deyil. İstiqamət vermək üçündür. Uşağı Sİ-dən qorumaq lazım deyil. Uşağı Sİ ilə düşünməyə hazırlamaq lazımdır. Təhlükəsizlik məhz burada başlayır.