Video çəkən insan üçün ən böyük problem çox vaxt kamera deyil. Montaj da deyil. Ən çətin hissə ideyadır və ssenaridir. Çünki ssenari zəif olsa, video nə qədər keyfiyyətli çəkilsə də izlənmir. Ssenari güclü olsa, sadə telefonla çəkilən video belə baxılır. Sİ (Süni intellekt) video çəkənlər üçün burada real köməkçidir: ideya tapır, ssenari qurur, dialoqları yazır, səhnələri bölür və videonu daha sistemli edir. Amma Sİ-nin verdiyi mətn “hazır həqiqət” deyil. Videonun dili çəkən insana uyğun olmalıdır.
Əvvəlcə ssenari (ssenari – senaryo) nədir? Sadə dillə desək, ssenari videonun planıdır. Videoda nə deyəcəksən, hansı ardıcıllıqla deyəcəksən, harada nümunə göstərəcəksən, nə vaxt nəticə deyəcəksən — bunların hamısı ssenaridir. Video çəkən insan bunu yazmasa, video dağılır, uzanır, maraqsız olur.
Birinci addım videonun məqsədini seçməkdir. Sİ-dən ssenari istəyəndə məqsəd yazılmalıdır:
maarifləndirmə (maarif – bilgilendirme)
reklam və satış
əyləncə
motivasiya
vlog
Məqsəd dəyişəndə ssenari dili də dəyişir.
İkinci addım auditoriyanı seçməkdir. Video kim üçündür? Gənclər? Valideynlər? Müştərilər? Məsələn, “25–35 yaş biznes maraqlı auditoriya” deyilsə, Sİ daha uyğun dil qurur. Auditoriya bilinməsə, ssenari ümumi çıxır.
Üçüncü addım videonun uzunluğunu deməkdir. 30 saniyəlik reels başqa cür yazılır, 10 dəqiqəlik YouTube başqa cür. Sİ-yə belə yazmaq olar: “1 dəqiqəlik Instagram reels üçün ssenari yaz” və ya “7 dəqiqəlik YouTube üçün ssenari yaz.” Uzunluq bildiriləndə Sİ daha düzgün struktur verir.
Dördüncü addım “hook” (hook – giriş cümləsi) qurmaqdır. Videonun ilk 3–5 saniyəsi çox önəmlidir. Bu hissədə izləyici qərar verir: qalacaq ya çıxacaq. Sİ hook hazırlamaqda çox yaxşıdır. Video çəkən Sİ-yə yaza bilər: “Bu mövzu üçün 10 hook cümləsi yaz.” Sonra ən yaxşısını seçir.
Beşinci addım ssenarini bloklara bölməkdir. Video ssenarisi 4 blokla daha yaxşı alınır:
Hook: diqqəti çək
Problem: insanın dərdi nədir
Həll: addım-addım izah
Çağırış: nəticə və çağırış (call-to-action – eylem çağrısı) Sİ bu bloklara görə ssenari yazırsa, video daha dinamik olur.
Altıncı addım səhnələri təsvir etdirməkdir. Ssenari yalnız mətn deyil. Səhnə nədir, kadra nə girməlidir, hansı görüntü göstərilməlidir. Sİ-dən belə istəmək olar: “Ssenarini yaz və hər hissəyə səhnə təklifi əlavə et.” Məsələn: “burada məhsulu yaxın planda göstər”, “burada ekran yazısı əlavə et”, “burada qısa nümunə göstər.” Bu, çəkilişi asanlaşdırır.
Yeddinci addım dilin təbii olmasıdır. Sİ bəzən çox “robot” kimi yazır. Ona görə video çəkən belə düzəliş istəməlidir: “Daha danışıq dili ilə yaz” (danışıq dili – konuşma dili), “qısa cümlələr”, “səmimi ton”. Bu, videonu canlı edir.
Praktik istifadə planı:
Mövzunu yaz: video nədən olacaq?
Auditoriyanı yaz: kim baxacaq?
Platformanı və uzunluğu yaz: reels, TikTok, YouTube.
Hook variantları istə və seç.
4 bloklu strukturla ssenari yazdır.
Səhnə və kadr təklifləri əlavə etdirt.
Mətni öz tərzinə uyğunlaşdır və çəkilişə başla.
Maksimum 1 nümunə: Video çəkən yazır: “Mövzu: ‘Sİ ilə CV necə hazırlanır?’ Platforma: TikTok. Uzunluq: 60 saniyə. Hədəf: iş axtaran gənclər. Ssenari yaz, 5 hook ver (visual başlanığıc dinləyicini cəlb etmək üçün), sonda çağırış olsun.” Sİ ssenarini verir. Video çəkən çəkir və paylaşır.
Nəticə olaraq, video çəkən Sİ ilə daha tez və daha sistemli ssenari yaza bilər. İdeya, hook, struktur, səhnə planı Sİ ilə sürətlənir. Video çəkən isə öz təcrübəsi və üslubu ilə onu real videoya çevirir. Hazırda video çəkən çox saylı Sİ proqramları var.
Video yaradılması üçün əsas bəzi Sİ platformalarının linkləri
Sora (OpenAI) openai.com/sora
HeyGen heygen.com
Runway (Gen-3) [подозрительная ссылка удалена]
4. InVideo AI invideo.io
Pictory pictory.ai
Google Veo deepmind.google/technologies/veo
YouTube Create (Mobil tətbiq) play.google.com/ store/apps/details?